Trafnidiaeth Ranbarthol

Trosolwg

Mae Strategaeth Drafnidiaeth De-orllewin Cymru yn nodi dull clir, rhanbarthol o wella'r ffordd y mae pobl a nwyddau yn symud ar draws Sir Gaerfyrddin, Castell-nedd Port Talbot, Sir Benfro ac Abertawe. Mae'r Strategaeth, sy'n cwmpasu'r cyfnod rhwng 2025 a 2030, yn darparu fframwaith ar gyfer darparu system drafnidiaeth sy'n hygyrch, yn ddibynadwy ac yn addas ar gyfer y dyfodol. Datblygwyd y Strategaeth gan Gyd-bwyllgor Corfforedig De-orllewin Cymru, ac mae'n cyd-fynd â Llwybr Newydd: Strategaeth Drafnidiaeth Cymru. Mae hefyd yn cefnogi blaenoriaethau cenedlaethol a rhanbarthol ehangach gan gynnwys twf economaidd, datgarboneiddio, iechyd a llesiant, a chynhwysiant cymdeithasol. Mae'n cael ei gefnogi gan Gynllun Cyflawni Trafnidiaeth Rhanbarthol sy'n nodi cynlluniau blaenoriaeth i'w cyflawni yn ystod cyfnod y cynllun.

Pam mae'r strategaeth yn bwysig

Mae trafnidiaeth yn chwarae rhan ganolog ym mywyd bob dydd ledled De-orllewin Cymru, gan ddylanwadu ar fynediad at gyflogaeth, addysg, gofal iechyd a gwasanaethau cymunedol

Mae'r rhanbarth yn parhau i ddibynnu'n fawr ar ddefnyddio ceir preifat, yn enwedig mewn ardaloedd gwledig lle mae dewisiadau eraill yn gyfyngedig. Er bod llawer o aelwydydd yn dibynnu ar geir, nid oes gan bron i un o bob pum aelwyd fynediad at gerbyd, gan arwain at dlodi trafnidiaeth a rhwystrau i gyfleoedd. Mae gwasanaethau trafnidiaeth gyhoeddus yn anghyson ar draws y rhanbarth, yn enwedig y tu allan i brif ganolfannau trefol, ac mae amseroedd teithio ar fws neu reilffordd yn aml yn sylweddol hirach nag mewn car.

Ar yr un pryd, mae trafnidiaeth yn brif ffynhonnell allyriadau carbon ac ansawdd aer gwael, yn enwedig mewn ardaloedd trefol ac ar hyd coridorau allweddol. Gyda phoblogaeth sy'n heneiddio, cyfleoedd economaidd cynyddol fel y Porthladd Rhydd Celtaidd, a phwysau cynyddol gan dwristiaeth, mae'n amlwg bod angen rhwydwaith trafnidiaeth mwy integredig, gwydn a chynaliadwy.

Targedau a Cherrig Milltir Allweddol

Mae'r Strategaeth Drafnidiaeth yn cefnogi targedau cenedlaethol ac uchelgeisiau rhanbarthol, gan gynnwys:

• Lleihau allyriadau trafnidiaeth teithwyr yn unol â chyllidebau carbon Llywodraeth Cymru
• Gwella cyfran y teithiau a wneir trwy gerdded, beicio a thrafnidiaeth gyhoeddus
• Lleihau milltiroedd car fesul person 10% erbyn 2030
• Ehangu seilwaith gwefru cerbydau trydan ar draws cymunedau a chanolfannau trafnidiaeth
• Cyflwyno masnachfreinio bysiau a gwasanaethau trafnidiaeth gyhoeddus mwy integredig o 2027 ymlaen
• Gwella hygyrchedd, diogelwch a fforddiadwyedd ar draws y rhwydwaith trafnidiaeth

Cyfleoedd ynni adnewyddadwy

Mae gan Dde-orllewin Cymru gyfleoedd sylweddol i drawsnewid ei system drafnidiaeth dros y ddegawd nesaf. Mae buddsoddi ym Mae Abertawe a Metro Gorllewin Cymru yn cynnig cyfle ar gyfer rhwydweithiau rheilffyrdd, bysiau a theithio llesol sydd wedi'u hintegreiddio'n well. Mae adfywio canol trefi a dinasoedd yn darparu cyfleoedd i ailgynllunio strydoedd a mannau cyhoeddus o amgylch pobl yn hytrach na cheir. Gall technoleg newydd, cerbydau glanach, gwybodaeth teithio well a seilwaith mwy clyfar gefnogi teithiau mwy hyblyg a dibynadwy. Ar yr un pryd, mae atebion trafnidiaeth wledig a chymunedol yn cynnig cyfle i wella mynediad mewn ardaloedd lle nad yw gwasanaethau traddodiadol yn hyfyw.

Manteisions Economaidd

Mae system drafnidiaeth sy'n gweithio'n dda yn hanfodol i ffyniant y rhanbarth. Trwy wella mynediad i safleoedd cyflogaeth, canol trefi, porthladdoedd, gwasanaethau addysg ac iechyd, mae'r Strategaeth Drafnidiaeth yn cefnogi twf economaidd ac yn annog pobl i weithio.

Mae buddsoddi mewn trafnidiaeth gynaliadwy yn helpu i leihau tagfeydd, gwella ansawdd aer a lleihau costau trafnidiaeth i aelwydydd a busnesau. Mae gwell cysylltedd yn cryfhau gallu'r rhanbarth i ddenu buddsoddiad, cefnogi twristiaeth a galluogi datblygiadau mawr fel y Porthladd Rhydd Celtaidd a Bargen Ddinesig Bae Abertawe i gyflawni manteision hirdymor.

Camau nesaf

Bydd y gwaith o gyflawni'r Strategaeth Drafnidiaeth yn cael ei arwain gan y Cynllun Cyflawni Trafnidiaeth Rhanbarthol, sy'n nodi cynlluniau blaenoriaeth ar gyfer y cyfnod rhwng 2025 a 2030. Bydd cynnydd yn cael ei fonitro'n flynyddol, gydag adolygiadau i sicrhau bod y Strategaeth yn parhau i gyd-fynd ag anghenion rhanbarthol a pholisi cenedlaethol.

Bydd cydweithio parhaus ag awdurdodau lleol, Llywodraeth Cymru, Trafnidiaeth Cymru, cymunedau a phartneriaid cyflawni yn hanfodol er mwyn sicrhau bod y system drafnidiaeth yn datblygu mewn ffordd deg, fforddiadwy a chynaliadwy i bawb yn Ne-orllewin Cymru.